De paniek was gewoon zo overweldigend dat het moeilijk was om niet toe te geven aan de dwang.

Bart — cliënt bij Eleos

"Hulp zoeken voor mijn paniekklachten? Dat was het laatste wat ik wilde. Ik wist zeker dat ik dan mijn dwanghandelingen los moest laten, en dat leek me gewoon niet haalbaar. Toch ben ik blij dat ik het uiteindelijk heb gedaan. Wat was het een opluchting om met iemand anders in beraad te gaan over mijn angst in plaats van telkens met mezelf in discussie te zijn.

Ik had al sinds mijn examenjaar op de middelbare school last van paniekgevoelens. Telkens wanneer er een toets in het verschiet lag, speelde het op. Ik sliep niet meer, lag ’s nachts eindeloos na te denken over wat er gevraagd kon worden en op het moment dat de toets plaatsvond, bleef ik mijn antwoorden net zo lang controleren tot de tijd om was om zo de paniek de baas te blijven. Toen ik uiteindelijk slaagde, dacht ik dat het probleem wel opgelost was. Maar een nieuwe studie bracht hetzelfde probleem met zich mee. Toen ik op mezelf ging wonen, sloeg de controledwang ook op andere dingen over. Stonden de lichten wel uit, zat de deur wel op slot, had ik deze mail nu wel of niet verstuurd? Check, check, dubbelcheck... Ik werd er niet alleen doodmoe van, maar het nam erg veel tijd in beslag.

Ik verzweeg het probleem en haalde met de hakken over de sloot het laatste jaar. Ik had bedacht dat ik vast faalangstig was en het vanzelf wel over ging wanneer ik aan het werk was. Ik vond een baan en had het naar mijn zin. Ik kon het in eerste instantie goed vinden met mijn collega’s. Helaas waren mijn dwanghandelingen niet gestopt. Ik probeerde het echt, maar als ik iets niet gecontroleerd had, raakte ik volslagen in paniek. Mijn hart bonkte in mijn keel, het zweet brak me uit en het was moeilijk mijn ademhaling onder controle te houden. Regelmatig vond ik mezelf terug hyperventilerend op het toilet.

Mijn collega’s begonnen te merken dat er iets aan de hand was. Ik kwam steeds vaker te laat. Want als ik van driehoog beneden in het trappenhuis stond, wist ik toch echt niet meer of ik de stekkers wel uit het stopcontact had gehaald . Omdat ik thuis al genoeg stress had, wilde ik dat op het werk alles perfect ging. Omdat ik zo dwingend overkwam, wilde niemand meer iets met me te maken hebben. Ik vond dat echt vreselijk. Ik wilde hen niet betrekken bij mijn controledwang maar als ik het achterwege liet, kon ik de paniekgevoelens niet hanteren. Ik had steeds vaker pauze nodig om weer tot rust te komen. Ik hield mijn handen onder mijn bureau zodat het niet te zien was dat ik zo trilde, nam schone overhemden mee om mijn zweten te verhullen en verzon allerlei smoesjes om maar even de gang op te kunnen zodat ik met mezelf in beraad kon gaan. Dat allemaal om de paniek te onderdrukken.

Ik kreeg een vervroegd functioneringsgesprek waar mijn gedrag benoemd werd. Omdat ontslag dreigde, moest ik wel vertellen waarom dit was. Mij werd sterk aangeraden om hulp te zoeken. Daarom heb ik me aangemeld bij Eleos. Dit was een grote stap voor me. De behandeling was, zoals ik had verwacht, pittig voor me. Om de dwang te stoppen, moest ik leren de paniek te verdragen. Gelukkig hoefde ik dit niet alleen te doen. Ik kreeg cognitieve gedragstherapie waarbij we de gedachten die voorafgingen aan de paniek onder de loep namen. Hierdoor ging ik zien dat mijn angsten niet zo reëel waren als ze aanvoelden.

Stap voor stap ging ik oefenen om dingen niet meer te controleren. Hoewel ik gedacht had dat het nooit ging lukken, check ik tegenwoordig veel minder. Het heeft heel wat paniek gekost voordat ik zelf rationeel naar mijn angst kon kijken, maar uiteindelijk heeft de therapie ertoe geleid dat de paniek afnam en hanteerbaar werd zonder dwanghandelingen. Op het werk heb ik mijn collega’s uitgelegd wat er aan de hand was. Nu ze weten waar mijn gedrag door veroorzaakt werd, nemen ze het me niet langer kwalijk. Zo af en toe maken we er zelfs grapjes over.

Als ik niet zo lekker in mijn vel zit, merk ik dat ik nog wel eens de neiging heb om dingen te controleren. Maar veel vaker komt het niet eens in me op. Ik ben blij dat ik hulp heb gezocht. Soms loop je zo vast in je gedachten dat alles logisch lijkt en er geen andere opties meer beschikbaar lijken te zijn. Zo word je vanzelf bang voor de angst en lijkt paniek iets wat je koste wat het kost moet voorkomen. Nu ik weet dat het niet zo bedreigend is als het voelt, kan ik ermee omgaan. De behandeling was een investering, maar het heeft me naast tijdswinst erg veel opgeleverd."

*dit ervaringsverhaal is waargebeurd, maar Bart is niet zijn echte naam

Zelftest

Herken jij jezelf in dit verhaal? Beantwoord een anoniem een aantal eenvoudige vragen en ontdek of dit thema bij je past.

Doe de zelftest

Contact

Mail of bel als je meer informatie wilt of gewoon eens wilt praten.

Neem contact op